Het onderzoek achter Yodiah

Nederlandse ouders geven aan dat kinderen van 0 tot 6 begin 2026 gemiddeld 102 minuten per dag achter een scherm zaten: ongeveer een uur per dag voor kinderen onder de twee, en ongeveer anderhalf uur voor kinderen van twee tot zes. De landelijke richtlijn adviseert geen schermen vóór twee jaar, maximaal een half uur per dag van twee tot vier, en maximaal een uur van vier tot acht. De WHO geeft vergelijkbaar advies voor kinderen onder de vijf. Een Canadees onderzoek dat kinderen jarenlang volgde, vond dat meer schermtijd op twee- en driejarige leeftijd samenging met lagere scores op een latere ontwikkelingstest.

Een meta-analyse uit 2020 van 42 onderzoeken met bijna 19.000 kinderen vond dat meer schermtijd samenging met een zwakkere taalontwikkeling. Educatieve programma's en samen kijken met een volwassene gingen samen met een sterkere. De American Academy of Pediatrics geeft hetzelfde advies voor kinderen van twee tot vijf: kies programma's van goede kwaliteit, kijk samen met je kind, en help het verbanden te leggen tussen wat het ziet en de wereld om zich heen.

Onderzoekers die tientallen jaren leerwetenschap op een rij zetten, noemden vier dingen die een app educatief maken. Een kind denkt actief na, en tikt niet alleen. Het blijft bij de les in plaats van afgeleid te worden. De inhoud sluit aan bij zijn eigen leven. En er zijn andere mensen bij betrokken. Toen stonden er zo'n 80.000 apps als educatief in de appwinkels, en de meeste waren nooit aan iets vergelijkbaars getoetst.

Een onderzoek uit 2022 bekeek de apps die kinderen van drie tot vijf het meest gebruikten. Vier op de vijf hadden manipulatief ontwerp: figuurtjes die kinderen onder druk zetten om door te spelen, verzonnen tijdsdruk, lokkertjes om langer te spelen of meer te kopen, en druk via advertenties. Kinderen uit minder bevoorrechte gezinnen kwamen dit het vaakst tegen. In een ander experiment maakte automatisch afspelen het voor kleuters veel moeilijker om te stoppen bij de grens die hun gezin had gesteld. De conclusie van de onderzoekers: het ontwerp van een app kan de autonomie van een kind ondermijnen of juist ondersteunen.

Onderzoekers die gezinnen met kinderen van één tot vijf volgden, zagen dat stoppen met een scherm vaak pijnlijk was. Overgangen verliepen beter als de technologie de sessie beëindigde dan als een ouder moest ingrijpen. Eén uitkomst verraste de onderzoekers: een simpele waarschuwing als 'nog twee minuutjes' maakte het niet makkelijker, en vaak juist moeilijker.

UNESCO schat dat 40% van de wereldbevolking geen onderwijs krijgt in een taal die ze spreken of begrijpen. Dat remt het leren, vooral bij kinderen die in armoede opgroeien. UNESCO raadt minstens zes jaar onderwijs in de moedertaal aan.

In juli 2025 publiceerde de Europese Commissie richtsnoeren voor de bescherming van minderjarigen onder de Digital Services Act. Die vragen platforms die kinderen kunnen gebruiken om verslavende ontwerpkenmerken standaard uit te zetten en hun aanbevelingssystemen aan te passen. De wet zelf verbiedt al advertenties voor minderjarigen op basis van profilering.